१ रनको रोमाञ्चक जित दिलाउने पारस खड्काको त्यो अन्तिम ओभर, जुन नेपालको लागि सँधै यादगार रहनेछ

१९ साउन काठमाडौं ।

२१७ रनको लक्ष्य। ४९ ओभरमा २११-९। जितका लागि अन्तिम ओभरमा रन ए बल आवश्यक। नेपाल बलिङ साइडमा थियो भने नेदरल्याण्ड्स ब्याटिङ साइड। ब्याटिङमा हुँदा नेपालले यस्तो खेल सँधै आफ्नो पक्षमा पारेको थियो।

नेपालको क्रिकेट इतिहासमै नेपाल ऐतिहासिक ओडिआई सिरिज खेलिरहेको थियो। पहिलो खेलमा ५५ रनले पराजित भएको नेपाल दोस्रो खेलमा जित हात पार्दै सिरिज बराबरी गर्ने दाउमा थियो।

त्यस अवस्थाबाट नेपाललाई १ रनको रोमाञ्चक जित दिलाउन क्याप्टेन कुल पारस खड्का अन्तिम ओभरमा नायक बने।

नेपालका मुख्य बलर सोमपाल कामी, सन्दीप लामिछाने र बसन्त रेग्मीको स्पेल सकिसकेको थियो। अर्का फास्टर बलर ‘डेब्युटान्ट ब्वाए” ललित भण्डारीले ४८ औँ ओभर बलिङ गरेका थिए। उनको ओभर अझै बाँकी थियो। यस्तै ४९औँ ओभर दीपेन्द्र सिंह ऐरीले गरे।

अन्तिम ओभरमा पारससँग धेरै विकल्प थिएन। कि ललितलाई बलिङ गराउनु कि नयाँ नयाँ बलर प्रयोग गर्नु। तर कप्तान पारस खड्का अन्तिम ओभर बलिङ गर्न आफैँ अगाडि बढे। र नेपाललाई पहिलो ओडिआई जित दिलाए। घरेलु समर्थकलाई निराश पारे। भिआरए ग्राउण्डममा उपस्थित २०० भन्दा बढी नेपाली त्यसको प्रत्यक्ष साक्षी बने। दर्शकले पनि नेपाली खेलाडीलाई भरपुर साथ दिए।

अन्तिम ओभरमा नेदरल्याण्ड्सलाई जितका लागि ६ रन चाहिएको थियो र क्रिजमा थिए फ्रेड क्लासेन र पउल भान मिकेरेन।

५०औँ ओभरको पहिलो बलमा पारसले क्लासेनलाई १ रन दिए। दोस्रो बलमा मिकेरेनले कुनै रन जोड्न सकेनन्। तेस्रो बलमा मिकेरेनले १ रन जोड्दै ३ बलमा ४ रन आवश्यक बनाए। रन जोड्दा डच खुशी हुन्थे भने डट बल फाल्दा नेपाली। चौथो बलमा क्लासेनले २ रन जोड्दा

नेदरल्याण्डलाई अन्तिम २ बलमा २ रन चाहिएको थियो। यस्तो अवस्थामा खेल नेपालको पक्षबाट लगभग गुमिसकेको थियो। तर त्यस्तो अवस्थामा पनि कप्तान पारसले संयमित भएर अन्तिम दुई बल बलिङ गरे। पाँचौ बलमा पारसले क्लासेनलाई रन दिएनन्। अब अन्तिम बलमा नेदरल्याण्सका लागि खेल जित्न २ रन चाहिएको थियो। १ रनले पनि खेल बराबरी हुने थियो। तर, पारसले अन्तिम बलमा पनि कुनै रन दिएनन् भने स्ट्राइकमा रहेका क्लासेनलाई नन- स्ट्राइक एण्डमा रनआउट गरे। त्यसपछि कप्तान पारस दौडेर अन्य खेलाडी सामु पुग्दै खुशीयाली मनाए।

यस्तो थियो अन्तिम ओभर:

यो जित नेपालको लागि ऐतिहासिक थियो। ओडिआईमा नेपालको पहिलो जित। पहिलो ओडिआई सिरिज नेपालले १-१ को बराबरी गर्दै आगामी ४ वर्षे ओडिआई यात्रामा सुखद सुरुवात समेत गरेको छ। १ रनको रोमाञ्चक जितपछि नेपाली खेलाडी र अफिसियल मात्र होइन नेपाल लगायत विश्वभर रहेका नेपालीहरु एकै पटक उत्साहित भए।

पारसले नेपालको पहिलो ओडिआई जितमा अर्धशतक बनाए भने बलिङमा निर्णायक प्रदर्शन गरे। पारस र सोमपालको अर्धशतक मद्दतमा नेपालले ४८.५ ओभरमा सबै विकेट गुमाएर २१६ रन बनाएको थियो। नेपालको धर्मराएको इनिङ्स सम्हाल्न सोमपाल कामीले ५ चौका र ३ छक्का प्रहार गर्दै सर्वाधिक ६१ रन बनाए। ओडिआईमा त्यो नेपाली खेलाडीको उच्च स्कोर हो।

यस्तै बलिङमा सन्दीप लामिछानेले ३ तथा डेब्युटान्ट ललित भण्डारीले २ विकेट लिए। दोस्रो खेलमा १ रनको रोमाञ्चक जितपछि नेपालले ऐतिहासिक पहिलो ओडिआई सिरिज १-१ को बराबरीमा टुङ्गाएको छ।

सन् १९९६ बाट अन्तर्राष्ट्रिय क्रिकेट खेल्न सुरु गरेको नेपालले २२ वर्षपछि ओडिआई मान्यता पाएको हो। त्यसको साढे ४ महिनापछि नेपालले पहिलो ओडिआई सिरिज खेलेको हो। अब २ खेल खेलेपछि नेपाल पनि ओडिआई र्‍याङ्किङमा समावेश हुनेछ। अहिले टेष्ट खेल्ने १२ सहित कूल १६ राष्ट्रसँग ओडिआई मान्यता छ। नेपाल क्रिकेट खेल्ने विश्वका १०० भन्दा बढी देशमध्ये शीर्ष १६ राष्ट्रभित्र छ।

नेपालसँग टी-२० इन्टरनेशनल मान्यता पनि छ। सन् २०१४ मा पहिलो पटक टी-२० विश्वकप खेलेको नेपालले हङकङ र अफगानिस्तानलाई पराजित गरेको थियो।

अब नेपालले खेल्ने अर्को प्रतियोगिता एसिया कप क्वालिफायर हो। यहि अगष्ट अन्तिमबाट मलेसियामा हुने क्वालिफायरमा नेपालसहित ६ राष्ट्रले खेल्नेछन्। नेपाल र युएई ओडिआई मान्यता प्राप्त राष्ट्र हुन्। यी दुईबीचको खेलले ओडिआई मानन्यता पाउनेछ र नेपालको लागि यो तेस्रो ओडिआई हुनेछ।

६ टोलीबीच राउण्ड रोविन लिगमा प्रतिस्पर्धा हुने क्वालिफायरमा नेपाल र युएई नै फाइनलमा पुगे नेपालले चौथो ओडिआई पनि खेल्न पाउँनेछ। त्यासपछि र्‍याङ्किङमा समावेश हुनेछ।

एसिया कप क्वालिफायरमा नेपाल र युएईसहित हङकङ, मलेसिया, ओमान र सिंगापुर छन्। यस प्रतियोगिताको विजेता सेप्टेम्वरमा युएईमा हुने एसिया कप २०१८ क्रिकेटको लागि छनोट हुनेछ।

जहाँ एसियाका टेष्ट खेल्ने पाँच राष्ट्र हुनेछन्। छनोटको विजेताले समूह चरणमा भारत र पाकिस्तानसँग खेल्ने अवसर समेत पाउनेछ।

(२०७५ साउन १९ गते पहिलोपोष्ट डट कम अनलाइनमा प्रकाशित सामाग्री)

पोलिटिकल गेम : वर्तमान कप्तानलाई पूर्व कप्तानहरुको चुनौती, के होला भविष्य?

१९ बैशाख, काठमाडौं

GRNSports

उदाहरणको लागि देश भनेको राष्ट्रिय टिम अनी राजनीनिक पार्टी भनेको कुनै खेलकुद टिम अथवा क्लब । त्यसलाई हाँक्न वा नेतृत्व गर्न एक जना कप्तान लिडर चाहिन्छ । जसलाई सबैले मानेको होस् अनी उसले भनेको अरुले पनि सुनोस् ।

केही समयअघिसम्म अलराउण्डर पारस खड्का नेपालको राष्ट्रिय टिमका कप्तान थिए । उनी देशलाई अन्तर्राष्ट्रिय प्रतियोगितामा प्रतिनिधित्त गर्दा नेतृत्व गर्थे । यस्तै नेपालभित्रै राष्ट्रिय प्रतियोगिताहरु फेन्चाइज लिगहरु हुँदा उनी आफ्नो डोमेस्टिक टिमलाई पनि लिड गर्थे । एउटा कप्तान दुई खाले टिमको नेतृत्वमा हुन्थ्यो ।

भारतमा महेन्द्रसिंह धोनी केही वर्ष अघि सम्म राष्ट्रिय टिमका पनि कप्तान थिए चेन्नाई सुपर किंग्सका पनि ।

अहिले विराट कोही भारतीय टिमको कप्तान छन् अनी आइपीएलमा रोएल च्यालेन्जर्स बैंगलोरका कप्तान।

यस्तै फुटबलमा लिओनल मेसी अर्जेन्टिनाको राष्ट्रिय टिमका कप्तान छन् क्लबमा भने उनी स्पानिस ला लिगा क्लब बार्सिलोनाका कप्तान छन् ।

एक वर्षअघि नेपाली फुटबल टिममा पनि विराज महर्जन राष्ट्रिय टिम र आफ्नो क्लबको कप्तान थिए ।

एउटा राष्ट्रिय टिम अर्को क्लब दुवैको कप्तान हुँदा खेलाडीको नाम मान अघि हुन्थ्यो नै त्यसलाई इन्जोए समेत गर्छन् । दुवै कप्तानी पद छाड्न उनीहरु चाहदैनन् ।

अनी टिमको नेतृत्व गर्न सबैको समर्थन पक्कै चाहिन्छ ।

राष्ट्रिय टिमको कप्तान रहिरहनु छ भने सबै खेलाडीको साथ चाहिन्छ आफ्नो टिमको । तर क्लबको कप्तान हुन आफ्नो टिम भित्रको समर्थनले पुग्छ ।

तर राजनीतिमा धेरै कुरा मिल्नुपर्छ । क्लबको (पार्टी) को कप्तान हुन क्लबका खेलाडीहरुको समर्थनले त पुग्ला कहिलेकाँही बाहिरी क्लबका खेलाडीले पनि यसमा चलखेल गर्न सक्छन् । यस्तै राजीनितको राष्ट्रिय टिमको कप्तान (प्रधानमन्त्री) हुन भने आफ्नो टिम क्लब र विपक्षी क्लबहरुको समर्थन पनि आवश्यक पर्छ ।

तर कहिलेकाँही आफ्नै टिमका खेलाडीले पनि अविश्वास गरिदिँदा कप्तानी पद धरापमा पर्न सक्छ  । जसतो अहिले नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी नेकपामा देखिन थालेको छ ।

झण्डै दुई वर्ष अघि नै दुई उस्तै खाले टिम मिलाएर मर्ज गरेर यो एउटा ठूलो टिम बनेको थियो । उनीहरुको उस्तै उस्तै थिए तर फरक थिए । तैपनि एक ठाउँमा मिल्लन सहमत भए । अझैसम्म पनि पूर्ण रुपमा सबै मिल्ने काम सम्पन्न भइसकेको छैन ।

राम्रोसंग जोडिएको छैन । टिम मिलाउँदै गर्दा त्यही भित्र चिरा पर्न थालिसकेको छ ।

अहिले राष्ट्रिय टिम र नेकपा टिमको कप्तान एउटै छन् केपी शर्मा ओली । उनी प्रधामन्त्री र नेकपाका अध्यक्ष हुन् । केही समयअघि उनले पुष्प कमल दाहाल प्रचण्डलाई पनि सहायक कप्तानको रुपमा संगै राखेका थिए ।

कप्तानले आफूलाई कठिन भएको बेला सहकप्तान समेत बनाए । सहकप्तान टिम मर्ज हुनुअघि अर्को टिमको कप्तान थिए । केही वर्षअघि दुई टिमको कप्तान एउटै ठाउँमा हुँदा ओलीले दुई पाइलट विमान हाँक्ने जस्ता कुरा समेत गरेका थिए ।

तर अहिले मुख्य कप्तानको भूमिकामाथी त्यही टिमका तल्लो तहसम्मबाट प्रश्न उठ्न थालेको छ । केही खेलाडी मुख्य कप्तानको पूर्ण समर्थनमा छन् । मुख्य कप्तान पनि आफूलाई अझै धेरैको समर्थन रहेको भ्रममा छन् ।

राष्ट्रिय टिमको लागि ओली पाँच वर्षको कप्तानको रुपमा चयन भएका हुन् । उनको ३ वर्ष पूरा हुन लागिसकेको छ ।

क्लबपनि उनी त्यसअघि नै कप्तान थिए । दुई क्लब मर्ज भएपछि अब ठूलो भेला अर्थात महाधिवेशन गरेर फेरि अर्को कप्तान छान्ने प्रक्रिया शुरु हुन्छ त्यसमा के के हुन्छ कुन खेलाडी कताति ढल्कन्छन् हेर्न बाँकी छ ।

अहिले त्यो सबै विषयलाई मिलाउन आफू अनुकुल बनाउन मुख्य कप्तान ओली लागिपरेका छन् । बाहिर धेरै हल्ला चल्न थालेपनि कतै आफ्नो धरापमा त परेन भनेर उनले नजिकका खेलाडीसंग सल्लाह गर्न थालेका छन् । अनी आफ्नै टिमको अर्को गुटका ठूला खेलाडीहरु र अन्य खेलाडीहरुसंग छलफल गर्न पठाएका छन् ।

यस्तै मुख्य कप्तान ओलीले आफ्नो टिममा रहेका राष्ट्रिय टिमका पूर्व कप्तानहरु पुष्प कमल दाहाल माधव कुमार नेपालसंग पनि छलफल गरेका छन् । उनको भनाई अझै केही समय म नै कप्तान बन्छु भन्नै छ ।

पूर्व कप्तानहरु पनि मुख्य कप्तानलाई चुनौती दिइरहेका छन् । नसके छाड्नुस् सम्म भन्न थालिसके । कप्तान हुन नपाएकाले समेत यो भन्न थालेका छन् ।

मुख्य कप्तानलाई अहले आफ्नै पुराना कप्तानले चुनौती दिइरहेका छन् । साथै अर्का टिमका कप्तानले पनि चुनौती दिएका छन् ।

विपक्षी टिमका कप्तान (देउबा लगायत)हरु चुपचाप जस्तै छन् । उनीहरुले खासै असर गरेको छैन । बरु आफ्नै टिमका पूर्व कप्तान खेलाडीले भड्काउला भनने पिर छ ।  

त्यसैले ओलीले कप्तानका आकांक्षीसंग कुरा गर्न थालेका छन् ।

आफ्नो नजिकका खेलाडीलाई अर्को गुटमा बुझ्न पठाएका छन् । खबर चोरिरहेका छन् ।

जब खेलाडीहरु मिल्न छाड्न टिममा फाटो आउँछ गेम राम्रो हुँदेन । विपक्षीसंग हार्छ । तर यहाँ कोही विपक्षी छैन तत्काललाई एक्लै खेल भन्दा पनि आफैसंग हार्ने अवस्थामा पुगेका छन् । विपक्षी टिमहरुलाई समेत संगै अगाडि बढाएर कोरोना विरुद्ध लड्दै देशलाई बचाउने बेला आएको छ ।

यसैबीच मुख्य कप्तान विपक्षी टिम र आफ्नै टिमलाई समेत धातक हुने नियम (अध्यादेश) बनाउन लगाउछन् । टिममा खासै छलफल नगरी रेफ्री (राष्ट्रपति)बाट पारित गराउँछन् । फेरि त्यसको विरोध र आलोचना सबैतिरबाट भएपछि खारेज नै गराउँछन् ।  त्यसपछि आलोचन हुन्छ । मुख्य कप्तान कमजोर बन्दै जान्छन् । अझै पनि त्यसको आलोचना सेलाइसकेको छैन । नियमको बारेमा मतविभाजन भइरहेको छ ।  

अब के होला?

ओली राष्ट्रियटिम र क्लब दुवैमा कप्तान कायम होला वा देशको कप्तान राखेर क्लबको कप्तान अर्को छाड्लान? त्यो त हेर्न बाँकी नै छ । यसका लागि पूर्व कप्तानहरु र नयाँ बन्न चाहने कप्तानमा पनि भर पर्छ ।

ठूलो क्लब नेकपामा राष्ट्रिय टिमकै तीन पूर्व कप्तान (दाहाल नेपाल र जेएन खनाल)  खनाल अहिले खासे अगाडि नआएपनि मुख्य कप्तान ओलीलाई दाहाल र नेपालबाट चुनौती छ ।  

विपक्षीमा टिमम राष्ट्रिय टिमका कप्तान भएसकेका देउवा छन् । यस्तै टिम ठूलो बनाउन भर्खरै मर्ज भएको जनता समावादी पार्टी टिममा पनि राष्टरिय टिमका एक पूर्व कप्तान बाबुराम भट्टराई छन् ।

अहिले वर्तमानसहित राष्ट्रिय टिमका कप्तान भइसकेका ६ जना पोलिटिकल गेममा सक्रिय छन् ।

तर मुख्य भिडन्त भने वर्तमान कप्तान र दुई पूर्व कप्तानकै बीचमा छ ।

अब यो कप्तानको विषय तत्कालका लागि सेलाउला वा यसले अझै ठूलो रुप लिएर केही हलचल मच्चाउला हेर्न बाँकी नै छ । अर्को मुख्य कप्तानले अन्यलाई पछि कप्तान दिउँला भनेर फकाएर आफू कप्तानमा कायमै रहन पनि सक्छन् ।  

फिस्स हाँस्ने केटोको कीर्तिमानी १०० गोल

काठमाडौं : फिस्स हाँस्ने उनको बानी तर लिगमा गोलको कीरतिमानी । सन्तोष साहुखलको परिचय यतिमा मात्र त पक्कै सिमित हुँदैन । पछिल्लो समय जापानमा बस्न थालेपछि उनी फेरिएका छन् ।

उनै सन्तोषले बुधबार नेपाली ए डिभिजन लिग इतिहासमा सय गोलको कोसेढुंगा पार गरे । नेपालको आधुनिक लिगमा सय गोल गर्ने पहिलो खेलाडीको कीर्तिमान बनाए ।

त्रिपुरेश्वरस्थित दशरथ रंगशालमा भएको खेलमा सन्तोषले दुई गोल गरे । तर उनको टि च्यासल युथ क्लबले नेपाल पुलिस क्लबसंग २-२ को बराबरी खेल्दै अंक बाँड्यो । दुवै पटक पछि पर्दा सन्तोषले नै बराबरी गोल फर्काए ।

नेपाली फुटबल इतिहासमा अब सन्तोषको नाम लिगमा कीर्तिमानी गोलकर्ता अनी सय गोल गर्ने पहिलो खेलाडी भने रपनि लेखिनेछ ।

हाल जापनमा बस्ने सन्तोष लिगअघि मात्र नेपाल आएका हुन् । गत सिजन च्यासलबाट ६ खेल खेलेर ३ गोल गरेका उनी बीचमै जापान फर्किए । यस सिजन पूरा खेल खेल्नेगरी आएका उनी च्यासलका कप्तान समेत बनेका छन् । शुरुवाती दुई खेलमा ३ गोल गर्दै लिगमा गोल संख्या ९९ पुर्‍याएपछि धेरैको आशा थियो सन्तोषले तेस्रो खेलमै गोल गर्दै सय गोल पूरा गर्नेछन् । तर उनले तेस्रो र चौथो खेलमा गोल गर्न सकेनन् । दुई खेलको प्रतिक्षापछि पाँचौ खेलमा गोल गर्दै कीर्तिमान बनाए । ९९ गोल पुगेपछिको कुराकानीमा सन्तोषले आफूले सय गोल बारे खासै ध्यान नदिएको तर यस सलिगमा १५-१६ गोल गर्ने सोच रहेको बताएका थिए । सय गोल पुग्यो भनेपनि साधारण सेलेब्रेसन गर्ने बताएका थिए । उनको सयौँ गोल हेर्न नेपाली फुटबलदर्शकले केही समय कुर्नुपर्‍यो । तर उनले केही ढिला भएपनि कीर्तिमान बनाएरै छाडे ।

विस २०६० सालमा थ्री स्टारबाट खेल्दै लिगमा डेब्यु गरेका सन्तोषले त्यही सिजन संकटा क्लब विरुद्ध लिगको डेब्यु गोल गरेका थिए ।

उनले १६ वर्षपछि सय गोलको उपलब्धी हासिल गरे । सन्तोषले संकटा विरुद्ध पहिलो गोल जुन पोष्टमा गरेका थिए त्यही उत्तरतर्फको पोष्टमा बिहीबार १००औं लिग गोल गरे। अनी सन्तोषले लिगमा जुन गोलकिपलाई पहिलो गोल गरेका थिए तिनै उज्जल मानन्धर सन्तोषले सयौँ गोल गर्दा दर्शक बनेर हेरिरहेका थिए । सन्तोषले गोल गरेपछि उनले त्यो पहिलो गोल सम्झिएँ । कहाँबाट कसरी हाने भनेर वर्णय गर्दै थिए ।

सन्तोषले पहिलो गोल उज्जललाई हाने भने सयौँ गोल पुलिसका गोलकिपर शत्रुघन कुमार चौधरीलाई हाने । सयौँ र एक सय १औं नै चौधरी विरुद्ध भयो । लिगमा सन्तोषले १०१ गोल गरिसकेका छन् ।

नेपाली लिग इतिहासमा अब सन्तोष सय गोल गर्ने पहिलो खेलाडी बनेका छन् । यो एउटा कीर्तिमान बनिसकेको छ । इतिहास पनि । अब आउने नयाँ पुस्तालाई समेत यो उपल्बधी पछ्याउन गाह्रो छ । अहिले खेलिरहेका खेलाडीले त्यो उपलब्धी भेट्टाउन सायद मुस्किलै होला । उनै सन्तोष पनियो काम हुन निरन्तर लिग हुनुपर्ने बताउँछन् । तर यसले नयाँ खेलाडीलाई मोटिभेट गरोस् र आफ्नो रेकर्ड ब्रेक होस् भन्ने उनको चाहना भने छ ।

सन्तोषले सयौँ गोल गरेपछि जापानिस शैलीमा गोलको खुशी मनाए । तर खेलपछि भने सय गोलमा आफ्नो खासै ध्यान नभएको बताए । सय गोलको फिलिङ कस्तो होला भने रसञ्चारकर्मीले बारम्मबार प्रश्न गर्दा पनि नले पुरानै शैलीमा फिस्ट हाँसे र नर्मल भनेर टारिदिए ।

पुलिस विरुद्ध दुई गोल गरेपछि सन्तोष यस सिजन लिगमा धेरै गोल गर्नेमा अगाडि छन् । सन्तोषको ५ गोल छ । च्यासल विरुद्ध एक गोल गरेका पुलिसका सुमन लामाको ४ गोल छ र उनी सन्तोषलाई पछ्याइरहेका छन् ।

अधिकांश समय थ्री स्टारमै बिताएका सन्तोषले लिगमा थ्री स्टारका लागि मात्रै ७१ गोल गरेका छन् । यस्तै मनाङ मर्स्याङ्दीका लागि १६ र एपीएफका लागि ६ गोल गरका छन् । दुवै क्बलमा उनले एक-एक सिजन खेलेका थिए । च्यासलबाट भने गत सिजनसहित ८ गोल गरेका छन् ।  

खेलपछि पोष्ट म्याच कन्फ्रेन्समा उनै सन्तोषले राखेको धारणा उनकै शब्दमा:

सय गोल भन्दा पनि आफ्नो टिमलाई कसरी जिताउने सोचिरहेको थिएँ । त्यो सय गोललाई मैद्ये त्यति महत्वमा राखेको थिएन । टिमलाई कसरी जिताउने टिमलाई कसरी माथि पुर्‍याउने भन्ने नै सोचेको थिएँ । प्रेसर तयस्तो खासै केही थिएन । टिममा केही नमिलेर भएकर पछिल्लो दुई खेलमा गोल भएन । १०० भन्दा ५० गोल गर्दा उत्सहित भाथेँ । सय गोललाई खासै केही लागेको छैन । नयाँ अब आउने खेलाडीहरुको लागि यसलाई अझै तोडेर मोटिभेसन हुन्छ । च्यासल टिमला२ कसरी माथि पुर्‍याउँ भन्ने नै छ ।

लिग निरन्तर भयो भने कुनै न कुनै टिमले चाँही सय गोल पुर्‍याउन सक्छ जस्तो लाग्छ । बिहान उठ्दा पनि टिमलाई कसरी जिताउने र के गर्दा जितछ भने रसोचेको थिएँ । आज गेम सकिकँदा ला ड्र भयो जित्न पर्ने जस्तो लाग्यो । अब अर्को खेल कसरी राम्रो खेल्ने भन्ने त्यो महत्वपूर्ण थियो । प्रेसर थिएन ।

सय पुगेको रहेछ भन्ने नै भयो ।

मलाई मोटिभेट गरेको सुरेन्द्र दाईहरुले हो । दाईको ५० गोल पुग्दा म पनि त्यो पुर्‍याउछु भन्ने थियो । त्यसपछि के त भन्ने थियो । १०० गोल पुर्‍याउनु भन्न भयो । यसै सिजन लिगको दोस्रो खेलमा मछिन्द्रसंग गरेको गोल मेरो बेस्ट गोल हो ।

मेरो सेड्युल मिल्यो भने र राष्ट्रिय टिमबाट बोलायो भने राष्ट्रिय टिममा पनि फर्किन सक्छु ।

राष्ट्रिय टिमबाट धेरै खेल्न पाएन भन्ने लाग्थ्यो । लिगमा धेरै गोल गर्दा पनि राष्ट्रिय टिममा खेल्न पाउँथेन ।

८८औं मिनेटमा विमल रानाको गोल, मनाङ र मछिन्द्रले खेले २-२ को बराबरी

काठमाडौं : उपाधि दाबेदार दुई क्लब मनाङ मर्स्याङ्दी क्लब र मछिन्द्र क्लबले सहिद स्मारक ए डिभिजन लिगमा बराबरी खेलका छन् ।  त्रिपुरेश्वरस्थित दशरथ रंगशालामा सोमबार भएको खेलमा मनाङ र मछिन्द्रले २-२ को बराबरी खेल्दै अंक बाँडेका हुन् ।

८८औं मिनेटमा मनाङका वैकल्पिक खेलाडी विमल रानाले गोल गरेपछि खेल बराबरीमा सकिएको हो । त्यसअघि खेलको दोस्रो मिनेटमै फेमी जोसुअले गोल गर्दै मनाङलाई अग्रता दिलाएका थिए । पहिलो हाफमा एक गोल भएको खेलको दोस्रो हाफमा तीन गोल भयो । एक गोलले पछि परेको मछिन्द्रले २ गोल पर्काउदै अग्रता समेत लिएको थियो  जित नजिक पुगेको थियो । तर विमलले मनाङको हार टारे ।

दशरथ रंगशालमा खेलको दोस्रो मिनेटमै फेमी जोसुअले अन्जन विष्टको पासमा गोल गर्दै मनाङलाई अग्रता दिलाएका थिए । त्यसपछि पहिलो हाफमा मनाङले कुनै अवसर बनाउन सकेन । उता गोल बेहोरेपनि मछिन्द्रले मनाङविरुद्ध केही अवसर बनाएको थियो तर गोल गर्न सकेन ।

२१ औं मिनेटमा रन्जित धिमालको फ्रिकिकमा सोमिडे एडेलेजाले पेनाल्टी एरिया भित्रबाट गरेको प्रहार पोष्ट नजिकै बाट बाहिरियो । ३०औं मिनेटमा विशाल राईले प्रहार गरेको फ्रिकिक मनाङका गोलकिपर दिप कार्कीले बचाए ।

यस्तै ४२औं मिनेटमा रन्जितकै पासमा अभिषेक रिजालले हानेको हेडरले पोष्टको दिशा लिन सकेन ।

पहिलो हाफका पछि परेको मछिन्द्रले दोस्रो हाफको पहिलो मिनेटमै बराबरी गोल फर्कायो । मनाङकै पूर्व खेलाडी सुजल श्रेष्ठले ४६औं मिनेटमा सोमिडेको पासमा गोल गर्दै खेल बराबरी गरे ।

५५औं मिनेटमा मनाङले अग्रता लिने अवसर पाएको थियो । तर अन्जन विष्टको हेडर मछिन्द्रका किपर विशाल श्रेष्ठले उत्कृष्ट बचाउ गरे । ७१औं मिनेटमा मछिन्द्रका विशाल राईको फ्रिकिक मनाङका गोलकिपर दिप कार्कीले बचाए ।

७७औं मिनेटमा मछिन्द्रका अभिषेक रिजालले पेनाल्टी एरियाबाट गरेको प्रहार पोष्ट भन्दा बाहिर गयो ।

८०औं मिनेटमा मछिन्द्रका विशाल राईको बाईसाईकल किक पोष्ट नजिकैबाट बाहिरियो । तर त्यसपछि सोमिडेले मौका गुमाएनन् । ८१औं मिनेटमा सोमिडे एडालेजाले गोल गर्दै मछिन्द्रलाई २-१ को अग्रता दिलाए । तर त्यो अग्रता लामो समय टिकेन । ८८औं मिनेटमा वैकल्पिक खेलाडी विमल रानाले जगजितको पासमा मनाङका लागि बराबरी गोल फर्काए ।

निर्धारित ९० मिनेटपछि ५ मिनेटको इन्जुरी टाइम थपिएको थियो । त्यसमा पनि गोल भएन र खेल बराबरीमा सकियो दुवै टोलीले १-१ अंक बाँडे ।

५ खेलबाट मनाङ ११ अंकसहित शीर्ष स्थान आसिन रहँदा समान खेलबाट १० अंकसहित मछिन्द्र दोस्रो सथानमा छ । मैदानमा नियमित खेल सकिएपनि खेलको कथा सकिएको थिएन ।

रेफ्री श्रवण तामाङले खेल सकिएको हुसिल बजाउनेबित्तिकै तनावपूर्ण स्थिती आए । मनाङका जगजित श्रेष्ठले मछिन्द्रका दिपक राईलाई धकेलेपछि दुवै खेलाडीबीच हात हालाहाल भयो । त्यसपछि स्थिती असामान्य बन्यो । बेन्चमा रहेका मनाङका गोलकिपर अशोक बरालले मैदान भित्र गएर मछिन्द्रका देवेन्द्रलाई तामाङलाई मुक्का हाने । त्यसपछि दुवै टिमका अन्य खेलाडीहरु पनि मैदान प्रवेश गरे। हात हालाहाल भयो । एकछिनअघि ब्युटिफुल गेम मानिने फुटबल चलिरहेको मैदान रणभूमि जस्तो बन्यो । स्थितीलाई सम्हाल्न नेपाल प्रहारी नै मैदान भित्र छिर्नुपर्‍यो । त्यसपछि दुवै टिमका खेलाडा२ ड्रिसङ रुमपसम्म पुर्‍याइयो ।

यस घटानाले गर्दा ३५ दिनको निलम्वन सकाएर फुटबलमा पुनरागमन गरेका अन्जन विष्ट समेत छायामा परे । उनले मनाङको पहिलो गोलका लागि असिस्ट समेत गरेका थिए । यस्तै राष्ट्रिय टिमबाट खेलिसकेका खेलाडी जगजित श्रेष्ठले समेत आलोचना बेहोर्नुपर्‍यो ।

खेलपछि पोष्टम्याच कन्फ्रेन्समा मछिन्द्रका प्रशिक्षक प्रवेश कटुवालले दुई खेलाडीबीच भनाभनबाट तनावपूर्ण अवस्था सिर्जना भएको बताए । उनले खेलाडीको अनुशासनहिन काम भने ।

गत सिजन मनाङबाट लिग जितेका कप्तान विराजसहित ५ खेलाडी लगायत मनाङको खेलाडीलाई यस सिजन क्लब भित्र्याएको मछिन्द्रले मनाङलाई हराउने लक्ष्य राखेपनि पूरा हुन सकेन । एक अंकबाट दु:खी छौँ । ३ अंक दिन भनेर खेलेका थियौँ । प्रवेशले भने । तर शुरुमै अनफर्चुनेटली गोल खायौँ । मनाङ जस्तो टिमसंग १-० ले पछि परेपछि गाह्रो भयो । पहिलो हाफ हतारियर खेलेजस्तो भयो ।

तर दोस्रो हाफमा पुनरागमन गर्न सफल भएपनि अन्तिममा आप्नै गल्तीले गोल खाँदा अंक गुमाएको उनले बताए । दोस्रो हाफमा आफ्नै गेम खेल्नुपर्छ भनेर खेलाडीलाई भनेको थिएँ । स्कोर पनि भयो । प्रवेशले भने ।

अन्तिममा गोलकिपर र डिफेण्डरको कम्युनिकेसन राम्रो नहुँदा गोल खायो । मिस्टेकली गोल भयो । त्यसैले ३ अंक घाटा लाग्यो ।

उनले राम्रो टिमसंग ३ अंकका लागि खेल्दा ६ अंकको फाइदा हुने तर बराबरीले घाटा लागेको बताए । राम्रो टिमसंग ३ अंकका लागि खेल्दा ६ अंक फाइदा हुन्छ । तर बराबरीले घाटा भयो । दुवै टोलीलाई घँटा भयो जस्तो लाग्यो । यसले धेरै गाह्रो हुने उनले बताए । तर उपाड्ढि होडमा भने अझै कायम रहेको सुनाए । तर हामी अझै उपाधि होडमा छौँ ।

उता मनाङका प्रशिक्षक धनेश्वर प्रजापतिले विपक्षीलाई रोक्ने प्रयासका साथ खेलेपनि गोल बेहोरेकोले अंक बाँड्नुपरेको बताए ।

PHOTO: ANFA

शुरु भयो ४१औं ए डिभिजन लिग, हेभिवेट मछिन्द्रको विजयी शुरुवात (थाहा पाउनुहोस् सम्पूर्ण जानकारी)

काठमाडौं : शहिद स्मारक ए डिभिजन लिगको ४१औं संस्करण शनिवार देखि शुरु भएको छ। कतार एयरवेजले मुख्य प्रायोजन गरेको लिग यस पटक कतार एयरवेज शहिद स्मारक ए डिभिजन लिग २०७६ को नामबाट सञ्चालन हुँदैछ। विस २०११ सालबाट शुरु भएको ए डिभिजन लिगको यो ४१औं संस्करण हो। अहिलेसम्म मनाङ मर्स्याङ्दी क्लबले सर्वाधिक ७ पटक लिग उपाधि जितेको छ। यस्तै रानी पोखरी कर्नर टिमले ६ पटक जितेको छ।

मंसिर २८ गते शनिवार भएको उद्घाटन खेलमा मछिन्द्र क्लबले ब्रिगेड ब्वाइज क्लब बीबीसीलाई २-० ले पराजित गर्दै विजयी शुरुवात गरेको छ। जितबाट ३ अंक प्राप्त गरेपनि मछिन्द्रको खातामा २ अंक मात्र रहेको छ। गत वर्ष भउको ननरेलिगेसन लिगमा १४ मध्ये १३औं स्थानमा रहेको मछिन्द्रले यस पटक १ अंक शुरुमै गुमाएको हो। नन रेलिगेसन लिग भएकोले गत वर्ष अन्तिम दुई स्थानमा रहने क्लबले यसपटक क्रमश: १ र २ अंक गुमाउने प्रावधान थियो।

गत वर्षको लिग विजेता मनाङ मर्स्याङ्दी क्लबाट ७ र थ्री स्टारबाट ४ गरी ११ खेलाडी भित्र्याएको मछिन्द्रले यस पटक लिग जित्ने लक्ष्य राखेको छ।

पहिलो खेलमै जित हात पारेपछि प्रशिक्षक प्रवेश कटुवालले जितबाट खुशी रहेको बताएका छन्। पहिलो खेल जहिल्यै गाह्रो हुने र त्यसमा ३ अंक जोड्न पाउँदा खुशी लागेको प्रवेशले बताए।

उता बीबीसिका प्रशिक्षक खगेन्द्र पुनले मछिन्द्र जस्तो स्टार खेलाडी रहेको टिमसंग आफ्नो टोलीले हारेपनि राम्रो खेलको र यसमा सन्तुष्ट रहेको बताए।

सातदोबाटोस्थित एन्फा कम्प्लेक्समा भएको खेलमा मछिन्द्रका लागि योगेश गुरुङ र दिपक राईले गोल गरे। खेलको ३०औं मिनेटमा विशाल राईको फ्रिकिक बीबीसीका गोलकिपरले रोक्न नसक्दा अनमार्क रहेका योगेश गुरुङले हेडमार्फत सहजै गोल गरे।

यस्तै दोस्रो हाफको पाँचौ मिनेटमा दिपक राईले गोल गर्दै अग्रता दोब्बर पारेका थिए। त्यही अग्रता कायम राख्दै मछिन्द्रले खेल जितेको हो।  

राष्ट्रिय टिमका पूर्व कप्तान विराज महर्जनको कप्तानीमा रहेको मछिन्द्रमा गत सिजन लिग जितेको टिमका ५ खेलाडीले बीबीसी विरुद्ध खेलेका थिए। कप्तान विराजसहित गोलकिपर विशाल श्रेष्ठ मिडफिल्डरद्वय विशाल राई र हेमन गुरुङ अनी फरवार्ड दिपक राईले गत सिजन मनाङबाट लिग जितेका थिए। यस्तै मनाङबाट एएफसी कप खेलेका अभिषेक रिजाल र देवेन्द्र तामाङले पिन यस सिजन मछिन्द्रबाट खेलेका छन्। यस बाहेक डिफेण्डर विजय धिमाल रेजिन धिमाल मिडफिल्डर योगेश गुरुङ र यू २३ र यू१९ राष्ट्रिय टिमका रेजिन सुब्बाले पनि मछिन्द्रको पहिलो रोजाईँबाट खेलेका थिए। रेजिनले गत सिजन पुलिसबाट लिग खेलेका थिए। यस्तै अभिषेकले पनि मनाङ जानुअघि पुलिसबाटै गत सिजन लिग खेलेका थिए। विजय र रेजिन धिमालले भने थ्री स्टारबाट गत सिजन खेलेका थिए। यस्तै गत सिजन थ्री स्टारबाटै खेलेका बुद्ध चेम्जोङले पनि यस सिजन मछिन्द्रबाट खेलेका छन्।

उता राष्ट्रिय टिमका अर्का पूर्व कप्तान अनिल गुरुङको कप्तानीमा रहेको बीबीसीमा अधिकांश खेलाडी यू१९ टिमका थिए। १५ वर्षपछि अनिल आफ्नै पूरानो क्लबाट लिग खेलिरहेका छन्। यस्तै राष्ट्रिय टिमका पूर्व खेलाडी विजय गुरुङ अनी उत्तम गुरुङले पनि यस सिजन बीबीसीबाट लिग खेलेका छन्। यू१९ लेभलमा नेपालको लागि खेलिसकेका बृजेश चौधरी, जय गुरुङ, शिशिर लेखी, रन्दिप पौडेल, रोशन राना मगर लगायत खेलाडीले बीबीसीबाट खेलेका छन्।

लिगको सम्पूर्ण जानकारी

कति खेल?

ए डिभिजनको १४ क्लबले प्रतिस्पर्धा गर्ने लिगमा कूल ९१ खेल हुनेछ। एक राउण्डमा ७ खेल हुनेछ भने कूल १३ राउण्ड हुनेछ। लिगपछि सबैभन्दा धेरै अंक जोड्ने क्लबले नै उपाधि जित्नेछ।

पुरस्कार?

लिग च्याम्पियन हुने टिमले ए डिभिजन लिगको ट्रफीसहित नगद ५० लाख प्राप्त गर्नेछ। यस्तै उपविजेताले ३५ र तेस्रो हुनेले २५ लाख पाउनेछन्। यस पटक उत्कृष्ट हुने ४ खेलाडी र एक प्रशिक्षकले मोटरसाइकलको सट्टा नगद नै पाउने भएका छन्। यस पटक एन्फाले उनीहरुलाई १ लाख ५० हजारका दरले दिने बताएको छ।

एक क्लब रेलिगेसनमा पर्ने

एन्फाले गत सिजन फुटबलको माहोल फर्काउन भन्दै ननरेलिगेसन लिग गरेको थियो। जसलाई वार्म अफ लिग भनिएको थियो। त्यस लिगमा अनतिम दुई स्थानमा रहने क्लबले यस सिजन माइनस अंकबाट खेल्नुपर्ने जनाएको थियो। जसअनुसार १३औं मा रहेको मछिन्द्र क्लबले यस सिजन १ र १४औं भएको एनआरटीले २ अंक गुमाउनेछ। मछिन्द्रले पहिलो खेलमै जित हात पार्दै ३ अंक जोडेर १ अंक ऋण तिरिसकेको छ। मछिन्द्रको खातामा अब २ अंक छ।

यस सिजन भने एन्फाले अन्तिम स्थानमा रहने एक क्लब मात्र रेलिगेशनमा पर्ने जनाएको छ।

लिग खेल्ने १४ क्लब?

मनाङ मर्स्याङ्दी क्लब

थ्री स्टार क्लब

त्रिभुवन आर्मी क्लब

नेपाल पुलिस क्लब

मछिन्द्र क्लब

एपीएफ क्लब

संकटा क्लब

एनआरटी

हिमालयन शेर्पा क्लब

च्यासल युथ क्लब

ब्रिगेड ब्वाइज क्लब

जावलाखेल युथ क्लब

सरस्वती युथ क्लब

फ्रेण्ड्स क्लब

१३औं सागमा श्रीलंकन म्याथ्यु डंकन अभयसिंगे एक्लैले जिते ७ स्वर्ण

१३औं दक्षिण एसियाली खेलकुद (साग) मा नेपालले ५१ स्वर्ण जित्दै ऐतिहासिक उपल्बधी हात पार्‍यो ।

नेपालले ५० स्वर्ण पूरा गरेको साग यतिहासमै यो पहिलो पटक हो । भारत १७४ स्वर्ण जित्दै पहिलो भयो। माल्दिभ्सले ३५ वर्षमा पहिलो स्वर्ण यसै संस्करणमा जित्यो । भुटानले पुरुष फुटबलमा फाइनल पुगेर इतिहास बनाएपनि अझै स्वर्ण जित्न सकेन ७ रजत जित्न सफल भयो।

नेपालको लागि पौडी खेलाडी गौरिका सिंहले ४ स्वर्ण जित्दै कीर्तिमान बनाइन्। एकै संस्करणमा ४ स्वर्ण जित्ने पहिलो नेपाली खेलाडी बनेकीले नेपालका लागि सर्वाधिक चार स्वर्ण जितन् दिपक विष्टको कीर्तिमान बराबरी गरिन् । तेक्वान्दोका दिपकले आठौं देखि ११औं संस्करणसम्म लगातार स्वर्ण जितेका थिए।

गौरिकाको कीर्तिमान यस पटक धरैका लागि उपलब्धी रह्‍यो। तर १३औं सागमा श्रीलंकन एक खेलाडीले चपचाप ७ स्वर्ण जिते। नेपाली मिडियामा उनको उक्त प्रदर्शनबारे कुनै समाचार पनि आएन।

धेरैले नेपाल र गौरिकाको स्वर्णलाई मात्र ध्यान दिए । अनी नेपालले जितेको ५१ स्वर्णको चर्चा बढी भयो ।

तर १३ औं सागमै श्रीलंकन पौडीबाज म्याथ्यु डंकन अभयसिंगे एक्लैले ७ स्वर्ण जिते । धेरैले उनको स्वर्ण कीर्तिमानबारे जानकारी नै पाएनन् ।

१३औं सागको पौडी डिसेम्वर ५ देखि ९ सम्म सातदोबाटोस्थित स्विमिङ पुलमा भएको थियो । जसमा ३८ इभेन्ट समावेश थियो । भारतले सर्वाधिक २७ स्वर्ण जित्यो । श्रीलंकाले ७ र बाँकी ४ नेपालले जिते । नेपालका लागि ४ वटै स्वर्ण गौरिकाले जिते जस्तै श्रीलंकाका लागि ७ वटै स्वर्ण म्याथ्यु डंकान अभएसिंगेले जिते ।

पहिलो दिन डंकानले २०० मिटर फ्रिस्टायल, १०० मिटर बटरफ्लाई र ४०० मिटर फ्रिस्टायल रिलेमा अन्य तीन खेलाडीसंगै स्वर्ण जितेका थिए।

यस्तै दोस्रो दिन ५० मिटर फ्रिस्टायलमा स्वर्ण जिते। अन्तिम दिन अर्थात मंसिर ९ गते उनले ३ स्वर्ण थपे । अन्तिम दिन उनले १०० मिटर फ्रिस्टायल, २०० मिटर इन्डिभिजुएल मिडले र ५० मिटर बटरफ्लाईमा स्वर्ण जितेका हुन् ।

सन् २०१४ को युथ ओलम्पिकमा प्रतिस्पर्धा गरेका म्याथ्यु डंकानले सन् २०१६ मा भारतमा भएको १२ औं सागमा पनि ७ स्वर्ण नै जितेका थिए ।

सन् १९९६ मा जन्मिएका म्याथ्यु डंकानले सन् २०१६ मा ब्राजिलमा भएको रियो ओलम्पकिमा पनि खेलेका थिए। उनले ९ वटा इभेन्टमा श्रीलंकाको राष्ट्रिय कीर्तिमान बनाएका छन् ।

१३औ सागमा नेपालको ‘१३ कीर्तिमान’

काठमाडौं : १३औं दक्षिण एसियादी खेलकुद साग मंगलवारबाट औपचारिक रुपमा सकिएको छ । फेरी एक पटक पदक तालिकामा भारतको दबदबा कायम रहँदा आयोजकले नेपालले पनि एउटै संस्करणमा धेरै स्वर्ण जितेर ऐतहासिक सफलता हात पारेको छ ।

खासमा यो पटक साग आयोजना गर्नु नै नेपालको लागि ठूलो कीर्तिमान जस्तै भएको छ । भौतिक पूर्वाधारको चुनौतीका बावजुत पनि विभिन्न आरोह अवरोह शंक आशंकाबीच १३औं साग १० दिनको स्ञचालनपछि आज सकिएको छ ।

यसबीचमा मैदान भित्र मैदान बाहिर खेलाडीको प्रदर्शन स्वर्ण संख्या देखि विभिन्न पक्षमा कीर्तिमान बने । सागको ३५ वर्षे इतिहासमा १७ वटा संस्करण भइसक्नुपर्ने बेला भएको १३औं संस्करणमा धेरै कीर्तिमानहरु बने ।त्यसमा पनि मख्य १३ कीरतिमान यस प्रकार छन् ।

१ तेस्रो पटक नेपालमा ढाकाको कीर्तिमान बराबरी

साग तेस्रो पटक नेपालमा आयोजना भएको हो । सन् १९९४ मा पहिलो संस्करण नै नपालमा आयोजना भएको सागको आठौं संस्करण सन् १९९९ मा नेपालमा आयोजना भएको थियो । यसअघि दुवै पटक आयोजना गरेको काठमाडौं तीन साग गर्ने ढाकापछि पहिलो शहर बनेको छ । यद्यपी यस पटक पोखरामा ८ र जनकपरमा १ खेल भए ।

काठमाडौंले ३ साग आयोजना गर्ने बंगलादेशको ढाका शहरको कीर्तिमान बराबरी गरेको हो । ढाका सन् १९८५ को पहिलो सन् १९९३ को छैटौँ र सन् २०१० को ११औं साग आयोजना भएको थियो ।

२ एउटै संस्करणमा सर्वाधिक स्वर्ण

सन् १९९९ मा आठौं संस्करण आयोजना गर्नुअघि सम्म नेपालको खातामा जम्म १५ स्वर्ण मात्र थियो। आठौंबाटै सागमा भित्रिएको तेक्वान्दो  र करातेबाट २८ स्वर्ण जित्दा नेपालले ऐतिहासिक रुपमा ३१ स्वर्ण जित्दै पदक तालिकामा दोस्रो स्थान हासिल गरेको थियो । यस पटक त्यो कीर्तिमानमा नेपालले सुधार गर्दै ५१ स्वर्ण जित्यो । १२ संस्करणसम्म ७१ स्वर्ण जितेको नेपालले यस पटक एउटै संस्करणमा त्यसको दुई भाग स्वर्ण जित्यो । नेपालले हरेक संस्करणमा कम्तीमा एक स्वर्ण भने जित्दै आएको छ ।

१९९९ को आठौं सस्करणलाई छाड्ने हो भने बाँकी ११ वटा सागमा जितेको भन्दा नेपालल यस पटक एउटै सागमा धेरै स्वर्ण जितेको हो ।

३ गौरिकाको कीर्तिमान

पौडीकी गौरिकाले यस पटक कसैले नसोचेको कीर्तिमान बनाइन् । पौडी सकिएपछि स्वयंम गौरिकाले समेत भनेकी थिइन् कि मलाई थाहा थिए यती गोल्ड मेडल आउँछ भनेर ।तर मिहिनेत र लगनशिलाताका कारण १७ वर्षीय गौरिकाले व्यक्तिगत इभन्६मा प्रतिस्पर्धा गरेकी ६ मध्ये ४ इभेन्टमा नयाँ कीर्तिमान सहित स्वर्ण जितिन् ।

बेलायतमा आमा बुबा संग बस्दै आएकी गौरिकाले हरेक स्वर्ण जित्दा नै कीर्तिमान बनेको थियो। त्यसबेहक उनले एउटै संस्करणमा चार स्वर्ण जितेर अहिलेसम्म नभएको कीर्तिमान बनाइन् । यस्तै तेक्वान्दोको दिपक विष्टसंगै सागमा सर्वाधिक चार स्वर्ण जित्ने नेपाली खेलाडी बनिन्। विष्टले लगाता चार सागमा चार स्वर्ण जितेका थिए ।

४ फुटबलमा कीर्तिमान

फुटबल नेपालको मात्र नभएर विश्वकै चर्चित खेल । यो समूह खेल भएकोले अन्य खेलमा जित स्वर्ण जितपनि यसमा एउटै स्वर्ण जित्नुल पनि ठूलो अर्थ र महत्व राख्छ । १३औं सागको अन्तिम दिन समापन अघि नेपालले पुरुष फुटलमा भुटानलाई हराएर लगातार दुई संस्करणमा स्वर्ण जित्यो । अनी समग्रमा यो नेपालको चौथो स्वर्ण थियो । नेपालले साग फुटबलमा सर्वाधिक ४ स्वर्ण जित्ने पाकिस्तानको कीर्तिमान बराबरी गर्‍यो । नेपालले यसअघि सन् १९८४ को पहिलो र १९९३ को छैटौँ संस्करणमा स्वर्ण जितेको थियो।

यस्तै सन् २००४ बाट यू२३ टिम खेलाउन थालेपछि यसअघि पाकिस्तानले मात्र लगाता दुई संस्करणमा स्वर्ण जितेको थियो । नेपालले पनि १२औं र १३औं संस्करणमा स्वर्ण जितेर त्यो कीर्तिमान पनि बराबरी गरिदियो ।

५ बक्सिङमा कीर्तिमान

सागको ३५ वर्षे इतिहासमा अहिलेसम्म ४ खेल मात्र सबै संस्करणमा समावेश भएको छ । त्यसमा फुटबल एथ्लेटिक्स पौडी र बक्सिङ हो । पहिलो संस्करणदेखि निरन्तर यी खेलहरु सागमा भइरहेका छन् । फुटबलमा नेपालले चार संस्करणमा स्वर्ण जितेको छ । पहिलो संस्करणमा जितेको थियो र अहिले १३औं संस्करणमा पनि जितेको छ ।   संयोगबस बक्सिङले पनि पहिलोमा पनि स्वर्ण जितेको थियो र १३औं मा पनि जित्यो।

नेपालको लागि सागमा पहिलो स्वर्ण नै बक्सिङ खेलाडी स्व पुरस्करध्वज शाहीबाट आएको थियो।

बक्सिङको अर्को कीर्तिमान पनि छ । अहिलेसम्म भएको १३ वटै संस्करणमा बक्सिङमा नेपालले कुनै न कुनै पदक जितेको छ ।

६ बक्सिङकै मिनुको स्वर्ण कीर्तिमान

नेपालले सन् १९९९ मा घरेलु भूमिमा भएको आठौं सागमा दुई स्वर्ण जितेको थियो। त्यतिबेला दाजुभाई प्रकाश थापा मगर र रामचन्द्र थापा मगरले स्वर्ण जितेका थिए । प्रकाश अहिले प्रशिक्षकको भूमिका थिए र दुई दशकपछि नेपालले बक्सिङमा स्वर्ण जित्यो ।

२० वर्षपछि नेपाललाई बक्ङमा स्वर्ण दिलाएकी मिनु गुरुङले अर्को कीर्तिमान पनि बनाइन। उनी सागमा स्वर्ण जित्ने पहिलो नेपाली महिला बक्सर समेत बनिन् । मिनुले फाइनलमा भारतीय खेलाडी शिक्षालाई ५-० ले पराजित गर्दै स्वर्ण जितेकी हुन् ।

यस्तै नेपाललाई अर्को स्वर्ण भुपेन्द्र थापा मगरले दिलाए । यसअघि दुई पटक भारतमा गएर भारतीय खेलाडीसंग हारेका भुपेन्द्र यस पटक घरमै कुटाई खाएर पछि हट्टे पक्षमा थिएनन्। त्यसैले विश्व च्याम्पियनसिप खेलिसकेका कमनवेल्थ गासमा रजत विजेता भारतीय बक्सर मनिस कौषिक विरुद्ध शुरुदेखि नै आक्रमक खेल्दै ५-० को शानदार जित हात पारे।

७ सन्तोषीको कीर्तिमानी स्वर्ण

सागमा एथ्लेटिक्सतर्फ नेपाली म्याराथनको छुट्टै इतिहास छ । लेजेण्ड्री धावक बैकुण्ड मानन्धरले पहिलो देखि तेस्रो संस्करणसम्म लगातार तीन स्वर्ण जित्दै कीर्तिमान बनाएका थिए पछि तेक्वान्दोका दिपक विष्टले लगातार चार स्वर्ण जित्द त्यो कीर्तिमान तोडे । स्प्रिन्टमा नेपाल कमजोर भएपनि मध्यम र लामोदूरीमा नेपालले राम्रो प्रदर्शन गर्दै आएको छ । यस पटक सन्तोषी श्रेष्ठले महिला १० हजार मिटर भारतीय खेलाडीलाई ०.०१ सेकेण्डले पछि पार्दै स्वर्ण जितिन् । उनी सागमा स्वर्ण जित्ने पहिलो महिला खेलाडी समेत बनिन् । पहिलो स्वर्ण जितपछि सबैको अपेक्षा र स्वर्ण जित्नैपर्ने झका कारण सन्तोक्षीले ५ हजार मिटरमा भने स्वर्ण जित्न सकिनन् । उनलाई पछ्याउ गोपिचन्द्र पार्कीले पुरुष ५ हजार मिटर किरण सिंह बोगटीले म्याराथनमा स्वर्ण जिते । नेपालले २४ वर्षपछि म्याराथनमा स्वर्ण जितेको हो ।  

८ सन्जु चौधरीको कीर्तिमानी स्वर्ण

पोखरामा भएको भारोत्तोलनमा सन्जु चौधरीले भार बहन गर्दै कीर्तिमान मात्र बनाइन् सागमा स्वर्ण जित्ने पहिलो नेपाली महिला भारोत्तोलक समेत बनिन् । नेपालले भारोत्तनमा यसअघि सन् २००६ को दशौँ संस्करणमा मात्र स्वर्ण जितेको थियो। श्रीलंका भएको सागमा कमल बहादुर अधिकारीले स्वर्ण जितेका थिए । यस पटक नेपालले दुई स्वर्ण जित्दा सन्जुले पहिलो स्वर्ण जितिन् । महिला ५९ केजी तौल समूह्यमा सन्जुले श्रीलंकन खेलाडी भन्दा १० केजी बढी भार बहन गरिन् ।

सन्जुले स्न्याचमा ७४ र क्लिन एण्ड जर्कमा ९७ गरी कूल ११ कजी भार बहन गर्दै तीनवटै विधामा राष्ट्रिय कीर्तिमान सहित स्वर्ण जितेकी हुन् ।

९ अन्जली चन्दको विश्व कीर्तिमान

अन्जली चन्दले स्वर्ण पदक त जितिनन् तर उनको प्रदर्शनले भने विश्व कीर्तिमान नै बनायो । पोखरामा भएको महिला क्रिकेटमा उनले लिग चरणको खेलमा माल्दिभ्स विरुद्ध अविश्वनिय प्ररद्शन गरिन्। ३.१ ओभर बलिङ गरेकी अन्जलीले विपक्षीलाई कुनै रन नदिई ६ विकेट लिइन् । साथै उनले पछिल्लो ३ विकेट लगतार लिँदै ह्याट्रिक विकेट पनि पूरा गरिन् ।

१० साइक्लिङ र ट्रायथलनमा पहिलो स्वर्ण

साइक्लिङ र ट्रायथलन दुवै एड्भेन्द्बर स्पोर्ट्स हुन् । ट्रायथनल र यसअघि १२औं संस्करणबाट सागमा समावेश भएको हो । यस पटक घरमै आयोजना हादा नेपालले दुवै खेलमा स्वर्ण जित्यो । पोखरामा भएको ट्रायथलनमा नेपालले पहिलो स्वर्ण जित्दा सोनी गुरुङले पहिलो दिनमै स्वर्ण जितिन् । साथै उनी ट्रायथलनमा स्वर्ण जित्ने पहिलो महिला खेलाडी समेत बनिन् । साइक्लिङ स्विमिङ र दौड गरी तीन फरक विधाको खेल एउटैमा समावेश हुने ट्रायथलन आफैमा कठिन खेल समेत हो । ट्रायथलनमा नेपालका लागि अर्को स्वर्ण हिमाल टमाटाले जिते ।

यसैगरी नेपालले सायक्लिङमा चार स्वर्ण जित्यो। डाउनहिलमा निश्मा श्रेष्ठ र राजेश मगरले नेपालका लागि स्वर्ण जिते । यस्तै क्रस कन्ट्रीमा लक्ष्मी मगर र बुद्धि बहादुर तामाङले स्वर्ण जिते ।

११ कुस्तीमा पहिलो स्वर्ण

१३औं सागमा जनकपुरमा एक मात्र खेल भएङ्को थियो कुस्ती त्यसमा नेपालले एक मात्र स्वर्ण जित्यो तर ऐतिहासिक । कुस्तीमा नेपालले सागकै पहिलो स्वर्ण जित्दा संगिता धामीले इतिहास रचिन् । महिला ५५ केजी तौल समूहमा उनले बंगलादेशकी सकिरा सरकारिनेलाई ४-१ ले पराजित गर्दै नेपालको लागि ऐतिहासिक स्वर्ण दिलाइन् ।

१२ गल्फमा सुवासको कीर्तिमानी दुई स्वर्ण

खेल पर्यटनलाई सहयोग पुर्‍याउने खलेको रुपमा चिनिन्छ गल्फलाई । पछिल्लो पटक नेपालका युवा गल्फरले उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै आएका छन् घरेलु प्रतियोगिता र अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा पनि । यस पटक सागमा गल्फले स्वर्ण जित्नेमा नेपाल गल्फ संघ पनि ढुक्क नै थियो। नेपाललाई सागमा पहिलो स्वर्ण जिताउन भाग्यमानी खेलाडी सबास बने । उनले गल्फको व्यक्तिगत र टिम इभेन्ट दुवैमा स्वर्ण जितेर कीर्तिमान बनाए । १७ वर्षीय सवासले टिम इभेन्टमा भने शुक्र बहादुर टंक कार्की र निराजन तामाङसंग मिलेर स्वर्ण जिते ।

१३ मन्डे र आयशाको एकै दिन दुई स्वर्ण

र अन्त्यमा मन्डेकाजी श्रेष्ठ र आयशा शाक्यको २-२ स्वर्ण । हुनत गौरिका सिंहले एउटै संस्करणमा ४ स्वर्ण जितेर कीर्मान बनाइन् सबैलाई छायाँमा पारिन् । तर १३औं सागको पदकको छिनोफानो हुन थालेको पहिलो दिन अर्था सागको दोस्रो दिनै २-२ स्वर्ण जित्ने खेलाडी हुन करातेका मन्डेकाजी श्रेष्ठ र तेक्वान्दोकी आयशा शाक्य ।

फरक यत्ति हो यी दुवै खेलाडीले एकै दिन २ स्वर्ण जितेका थिए । १३औ सागमा नेपालको लागि पहिलो स्वर्ण दिलाएका मन्डेकाजील श्रेष्ठले एकल काता र टिम कातामा स्वर्ण जिते ।उनले महसस तामाङ र प्रविण मानन्धरसंग मिलेर टिम कातामा स्वर्ण जितेका हुन् ।

उता आयशा शाक्यले यसअघि सन् २०१० को ११औं सागमा फाइटतर्फ स्वर्ण जितिसकेकी थिइन् । २०१६ मा उनी रजतमा सिमित भइन्। तर यस पटक आयशाले फरक विधा तेक्वान्दोको पुम्सेमा २ स्वर्ण जितिन्। पुम्सेको २९ केजीमाथी महिलामा आयशाले पहिलो स्वर्ण जितिन् । यस्तै २९ केजीमाथी पियरमा उनले सन्जिव कुमार ओझासंग मिलेर स्वर्ण जितिन् ।

…..
यी भए १३ संस्करणकालाई प्रतिनिधित्त गर्ने १३ कीर्तिमान । यस बाहेक पनि नेपालका खेलाडीले केही खेलमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरे ।

तेक्वान्दोका सक्षम कार्की १३औं सागमा स्वर्ण जित्ने भाग्यमानी खेलाडी बने। १३औं सागमा नेपालको २९औं स्वर्ण जितेका सक्षम सागमा नेपालको लागि सयौँ स्वर्ण जित्ने खेलाडी बने। नेपालले १२औं संस्करणसम्म ७१ स्वर्ण जितेको थियो। सक्षमको स्वर्णसंगै नेपालको सागमा स्वर्ण १०० पुगेको थियो। सागमा नेपालको समग्रमा स्वर्ण संख्या १२२ पुगेको छ ।

यस बाहेक नेपालको महिला भलिबल टिम महिला बास्केटबल टिम महिला कबड्डी टिमले ऐतिहासिक रजत पदक जिते । उनीहरुद्ये पहिलो पटक फाइनल पुग्दै कीर्तिमान बनाए अनी रजत जितेका हुन् ।

यस्तै महिला म्याराथनमा पनि नेपालले सागमा पहिलो पदक जिते ।नेपालकी पुष्पा भण्डारीले १३औं सागमा रजत जित्दै उक्त कीर्तिमान बनाइन् ।

१३औं सागमा नेपाललाई ५१ स्वर्ण, लिस्टसहित

लक्ष्य राखेको भन्दा एक बढी अर्थात ५१ स्वर्ण जित्दै १३औं दक्षिण एसियादी खेलकुद सागमा नेपालले ऐतिहासिक उपलब्धी हात पार्‍यो ।

यसमा पौडीबाज गौरिका सिंहले एक्लै चार स्वर्ण जितिन्। मन्डेकाजी श्रेष्ठ आयशा शाक्य र सुवास तामाङले व्यक्तिगत र टिम इभेन्ट गरी २-२ स्वर्ण जिते । केही खेलका खेलाडीले सागमै पहिलो स्वर्ण जित्ने महिला खेलाडीको कीर्तिमान बनाए । यस्तै ट्रायथलन गल्फ कुस्ती साइक्लिङ जस्ता खेलबाट नेपालले सागमा पहिलो स्वर्ण पायो।

एकै संस्करणमा ४ स्वर्ण जित्दै कीर्तिमान बनाउने पौडी खेलाडी गौरिका सिंह

बक्सिङमा २० वर्षपछि भारोत्तोलनमा १४ वर्षपछि नेपालले स्वर्ण जित्दा एथ्लेटिक्समा २४ वर्षपछि म्याराथनमा स्वर्ण जित्यो ।

तेक्वान्दोका सक्षम कार्की सागमा नेपालको लागि सागमा सयौँ स्वर्ण जित्ने भाग्यमानी खेलाडी बने।

नेपालका लागि सागमा सयौं स्वर्ण जितेका तेक्वान्दो खेलाडी सक्षम कार्की

१३औं सागको पहिलो स्वर्ण पाकिस्तानी कराते खेलाडी साइदाले जितेकी थिइन् भने नेपालका लागि करातेका मन्डेकाजीले जितेका थिए। अन्तिम स्वर्ण भने पुरुष फुटबलबाट नेपालले जित्यो।

१३औं सागमा नेपालका लागि स्वर्ण जित्ने खेल र खेलाडी

कराते :

मण्डेकाजी श्रेष्ठ (एकल काता)

मण्डेकाजी श्रेष्ठ, महसुस तामाङ, प्रविण मानन्धर (टिम काता, पुरुष )

निर्मला तामाङ, संगिता मगर, सरु कार्की (टिम काता ,महिला)–

लक्ष्मण तामाङ (५५ केजी कुमुते)

विप्लवलाल श्रेष्ठ (८४ केजीमाथि)

कुसुम खड्का (४५ केजी मुनी)

अनु अधिकारी (५० केजी मूनि)

नवीन रसाइली (६७ केजी)

सुनिता महर्जन (६८ केजी)

अनुपमा मगर (६८ केजी)

तेक्वान्दो :

कमल श्रेष्ठ (२३–२९ वर्ष पुम्से )

सिना मादेन लिम्बु ( १७ –२३ वर्ष पुम्से )

पार्वती गुरुङ (२३ –२९ वर्ष पुम्से )

आयशा शाक्य (२९ वर्ष माथि पुम्से )

आयशा शाक्य र सञ्जिकुमार पाण्डे (२९ वर्ष माथि पुम्से )

निशा दर्नाल, स्वस्तिका तामाङ र सन्जिला तिमल्सिना (महिला टिम १७–२३ वर्ष टिम पुम्से)

निता गुरुङ, प्रशंसा क्षेत्री र शुसिला राई (महिला टिम २३–२९ वर्ष टिम पुम्से)

काजल श्रेष्ठ (४६ केजी मुनि गेरुगी)

वीरबहादुर महरा (६८ केजी मुनि गेरुगी)

संगीता बस्याल (६२ केजी मुनि गेरुगी)

सक्षम कार्की (८७ केजी गेरुगी)

भुपेन श्रेष्ठ (८७ गेरुगी)

ट्रायथलन :

सोनी गुरुङ

हिमाल टमाटा

उसु :

विजय सिन्जाली (थाउलो)

सुस्मिता तामाङ (थाउलो)

दीपक हमाल (थाउलो)

निमा घर्तीमगर (थाउलो-नान्दौ)

जुनी राई (सान्डा सान्सो)

एथलेटिक्स :

सन्तोषी श्रेष्ठ (१० हजार मिटर)
गोपीचन्द्र पार्की (५ हजार मिटर )
किरण सिंह बोगटी (म्याराथन)

साइक्लिङ :

राजेश मगर (डाउनहिल)

निश्मा श्रेष्ठ (डाउनहिल)

लक्ष्मी मगर (क्रस कन्ट्री)

वुद्धि बहादुर तामाङ (क्रस कन्ट्री)

बक्सिङ :

सनिल शाही (पुरुष ६० केजी)
मिनु गुरुङ (महिला ४८ केजी)
भुपेन्द्र थापा मगर (पुरुष ६४ केजी )

पौडी :

गौरिका सिंह (२ सय मिटर फ्रिस्टाइल)

गौरिका सिंह (२ सय मिटर ब्याकस्ट्रोक)

गौरिका सिंह (४ सय मिटर फ्रिस्टाइल)

गौरिका सिंह (१०० मिटर फ्रिस्टाइल)

भारोतोलन :

सन्जु चौधरी (५९ केजी )

विकास थापा (पुरुष ८९ केजी ताैल )

जुडो :

पुनम श्रेष्ठ (महिला ७८ केजीमुनि)
देविका खड्का (महिला ५२ केजी मुनि)

गल्फ :

सुवास तामाङ (पुरुष एकल)
सुवास तामाङ, शुक्रबहादुर राई, टंकबहादुर कार्की,निरज तामाङ (पुरुष टिम इभेन्ट्स )

फुटबल :

पुरुष फुटबल

कुस्ती :

संगीता धामी 

१३औं साग सम्पन्न, १४औं साग पाकिस्तानमा (फोटो फिचर)

काठमाडौं : पुरुष फुटबलमा नेपालले भुटानलाई पराजित गर्दै स्वर्ण जितेपछि १३औं दक्षिण एसियाली खेलकुदको समापन समारोह शुरु भएको थियो । त्रिपुरेश्वरसथित दशरथ रंगशालमा करिब ३ घण्टा चलेको उक्त समारोहमा पाकिस्तानलाई १४औं साग आयोजनाको झण्डा दिँदै १३औं संस्करणको भव्य समापन भएको छ ।

मंसिर १५ गते औपचारिक रुपमा शुरु भएको १३औं साग काठमाडौं पोखरा र जनकपुरमा गरी १० दिनसम्म सञ्चालन भएको थियो ।

प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले रंगशालमा उपस्थित हुन नसकेपनि समापन समारोहलाई भिडियो प्रविधिबाट सम्बोधन गर्दै साग व्यवस्थित र भब्य रुपमा सम्पन्न भएकोमा हर्ष व्यकेत गरे। उनले प्रतियोगितालाई सफल पार्न खट्ने र सहभागी हुने सबैलाई नेपाल सरकारका तर्फबाट धन्यबाद पनि दिए।प्रधानमन्त्री ओलीले आगामी दिनमा खेलकुदको अझ बिकासका लागि सरकारले प्रयाप्त पहल गर्ने प्रतिबद्धता जनाए । प्रधानमन्त्री साग सकिएको भोलीपल्टै बुधवार खेलाडीलाई बोलाएर विशेष प्याकेज घोषणा गर्दैछन्।

कार्यक्रमका प्रमुख अतिथी रहेका उपप्रधान एवं रक्षा मन्त्री ईश्वर पोखरेलले नेपालले सागको १३औं संस्करण ऐतिहासिक रुपमा सम्पन्न गरेकोमा हर्षित भएको बताए । ३५ बर्षअघि नेपालबाटै शुरु भएको सागको १३ औं संस्करण ऐतिहासिक साबित भएको चर्चा गर्दै उहाँले यो सफलताले बिश्वसामु नेपालको शिर अझ उचो भएको बताए । उपप्रधानमन्त्री पोखरेलले सगरमाथाको देश नेपाल अब खेलका माध्ययमबाट पनि बिश्वसामु चिनिने उल्लेख गरे ।

युवा तथा खेलकुदमन्त्री जगतबहादुर (सुनार) विश्वकर्माले प्रतियोगिता ऐतिहासिक रुपमा सफल भएकोमा खुसी ब्यक्त गर्दै सहभागि राष्ट्र, खेल ब्यबस्थापक, खेलाडीलगायत सबैलाई धन्यबाद दिए ।

स्वागत मन्तब्य ब्यक्त गर्दै नेपाल ओलम्पिक कमिटीका अध्यक्ष जीवनराम श्रेष्ठले प्रतियोगिताको सफलताले खेल क्षेत्रमा अझ उर्जा र उत्साह जागेको बताए ।

राष्ट्रिय खेलकुद परिषदका सदस्यसचिब रमेशकुमार सिलबालले यो प्रतियोगिताको ऐतिहासिक सफलताले नेपालले जस्तो सुकै अबस्थामा पनि गर्न सक्छ भन्ने सन्देश दिएको बताए । यसअघि दुई–दुई पटक सरेको प्रतियोगिता आफू सदस्य–सचिब भएको चार महिनाभित्रै सम्पन्न गर्न सकिएको भन्दै उनले सफलताका लागि खट्ने सबैलाई धन्यबाद दिए ।

समापनका अवसरमा १४ औं सागको आयोजक राष्ट्र पाकिस्तानलाई झण्डा हस्तान्तरण गरिएको थियो । सो अवसरमा बिभिन्न आकर्षक झाँकी, मार्चपास, सांस्कृतिक कार्यक्रम, आतिषबाजीलगायतका बिशेष प्रस्तुतीहरु प्रदर्शन गरिएको थियो ।

प्रधानमन्त्री ओलीले बुधबार खेलाडीहरुलाई बधाई ज्ञापन गर्दै खेल क्षेत्रका लागि बिशेष प्याकेजको घोषणा गर्नुहुने सो अवसरमा जानकारी गराईएको थियो ।

भारतलाई सर्वाधिक स्वर्ण, नेपालाई ५१ स्वर्ण

सधैँ जस्तै भारतले पदक तालिकामा दबदबा कायम राख्दा नेपालले १३औं सागमा ५१ स्वर्ण जित्यो। ५० स्वर्ण जित्ने लक्ष्य राखेको नेपालले १ स्वर्ण थप्न सफल भयो। यसले सन् १९९९ मा नेपालले आठौं आयोजना गर्दा जितेको ३१ कीर्तिमानलाई तोड्यो । नेपालले ५१ स्वर्ण ६० रजत र ९५ कास्य जित्दै दोस्रो स्थान हात पार्‍यो । आठौंमा पनि नेपाल दोस्रो नै भएको थियो। यस्तै भारत १७४ स्वर्ण ९३ रजत र ४५ कास्य सहित कूल ३१२ पदक जित्दै पहिलो भयो ।

तेस्रो भएको श्रीलंकाले ४० स्वर्ण ८३ रजत र १२८ कास्य गरी कूल २५१ पदक जित्यो । पाकिस्तान ३१ स्वर्ण ४१ रजत र ५९ कास्य सहित १३१ पदक जितेर चौथो भयो भने बंगलादेश १९ स्वर्ण ३२ रजत र ८७ कास्य गरी १३८ पदक जितेर पाँचौ भयो ।

३५ वर्षे इतिहासमा पहिलो स्वर्ण जितेको माल्दिभ्सले १ स्वर्ण र ४ कास्यसहित कूल ५ पदक जित्यो । सातौँ भएको भुटानले स्वर्ण जित्न सकेन । तर ७ रजत र १३ कास्यहसित २० पदक जित्यो ।

फोटो : राखेप

‘गोल्डेन गर्ल’ गौरिका, एउटै सागमा ४ स्वर्णको कीर्तिमान

काठमाडौं : गौरिका सिंह नेपाली ‘स्विमिङ सेन्सेसन’। सागमा कीर्तिमानी ४ गोल्ड मेडल विनर अनी एकै सागमा ४ गोल्ड जित्ने नेपाली खेलाडी । १३औं साग शुरु हुने बेलासम्म सागमा लगातार चार स्वर्ण जित्ने खेलाडीको कीर्तिमान तेक्वान्दोको दिपक विष्टको नाममा थियो। त्यो अघि म्यारान धावक बैकुण्ठ मान्नधरले लगातार तीन स्वर्ण जितेका थिए ।

अब दिपक र बैकुण्ठसंगै अर्को नाम पनि नेपाली खेलकुदमा अगाडि आउने भएको छ । पौडीकी गौरिका सिंह पनि सागमा ४ स्वर्ण जित्ने खेलाडी बनेका छन् अर्थात सागमा सर्वाधिक ४ स्वर्ण जित्नेमा अब दिपक संगै गौरिका पनि थपिएकी छनि । साथै एकै संस्करणमा धेरै स्वर्ण जित्नेमा भने गौरिका अगाडि छिन् ।

…..

पौडिबाज गौरिका सिंहले सोमवार आफ्नो अन्तिम व्यक्तिगत इभेन्टमा प्रतिस्पर्धा गर्नुअघि सबैले सोचेका थिए स्वर्ण नै जित्छिन् । तर १०० मिटर फ्रिस्टायलमा हिट उनको टाइमिङ राम्रो थिएन । हिटमा उनको टाइमिङ तेस्रो थियो । गौरिका १ मिनेट ००.२१ सेकेण्डसहित तेस्रो स्थानमा थिइन् । पहिलो भएकी भारतकी शिभांगी सिंहले ५८.६६ सेकेण्डको समय निकालेकी थिइन् । यस्तै भारतकै अन्नी जैन १ मिनेट ००.२१ सेकेण्ड सहित दोस्रोमा थिइन्।  त्यसैले के होला भन्ने अन्यो पनि थियो । जसैल इभेन्ट शुरु भयो नेपाली गौरिका र भारतकी शिभांगी सिंह उही गतिमा अगाडि बढे । दुवै खेलाडी संगै संगै पौडिरहेका थिए। कसल जित्छ भन्ने अनुमान गर्न गाह्रो थियो। तर १०० मिटर फ्रिस्टायलमा अन्त्यमा गौरिकाले ति दुवै भारतीयलाई पछि पार्दै नै बाजी मारिन् । र तोडिन कीर्तिमान बनाइन् नयाँ कीर्तिमान।गौरिकाले ५८.१३ सेकेण्डमा दूरी पूरा गर्दा शिभांगीले ५८.१५ सेकेण्ड लगाइन्। २ मिलिसेकेण्डले मात्र गौरिकाले स्वर्ण चुमिन्।

१३औं दक्षिण एसियाली खेलकुद साग अन्तर्गत पौडीको अन्तिम दिन अर्थात सोमवार सातदोबाटोस्थित पौडी पुलमा भएको १०० मिटर फ्रिस्टायल इभेन्टको कहानी हो यो ।

मेडल सेरेमोनीपछि गौरिका त्यसबेला अनौठो लागेको बताइन् । ‘दर्शकबाट एकदमै हुटिङ आइरहेको थियो मलाई त शुरुमा थाहा नै थिएन । हेर्नै डर लाग्यो को जितेको भनेर। पछि मैले जितेछ।’ गौरिकाले भनिन् । ‘मैले ४ स्वर्ण जित्छु भन्ने थाहा थिएन।’

गौरिकाले हरेक इभेन्टमा प्रतिस्पर्धा गर्दै नै नेपाल र दर्शकको अपेक्षा स्वर्ण नै हुन्थ्यो गौरिकाले पनि त्यसलाई न्याय गरिन् । उनले प्रतिस्पर्धा गरेको सबै इभेन्टमा पदक जितिन्।

पौडीको सम्पूर्ण इभेन्ट सकिएपछि उनकी आमा गरिमा राणाले एक पटक सबै मेडल गौरिकालाई लगाइदिइन्। जतिबेला उनी सञ्चारकर्मीसंऊ कुरा गरिरहेकी थिइन्। यतिका मेडलले गाह्रो भएको छैन भन्ने प्रश्नमा गौरिकाले भनिन् ।अ अली गह्रौँ भएको छ । साँच्चै उनलाई जितेको मेडल र कीर्तिमानले केही बोझ थपेको प्रष्ट हुन्थ्यो ।

सोमवारै अन्तिम परतिस्पर्धा थियो महिला ४०० मिटर मिडले रिले । यसमा गौरिकासहित डुआना लामा टिसा शाक्य र अनुशिया तन्डुकारको जोडीले कास्य जिते । शुरुमै पौडिएका गौरिका दोस्रो स्थानमा थिइन्र तर त्यसपछिका खेलाडीले उनि जत्तिकै प्रदर्शन गर्न नसक्दा नेपाल तेस्रो हुँदै कास्यमा सिमित भएको हो ।

पौडीका समावेश ३८ इभेन्ट मध्ये २७ वटामा स्वर्ण जित्दै भारत टिम च्याम्पियन बन्यो। दोस्रव भएङ्को बंगलादेशले ७ स्वर्ण जित्यो । गौरिकाको कीर्तिमानी ४ स्वर्णको मद्दतमा नेपालले ४ स्वर्ण सहित कूल १२ पदक जित्यो। नेपालले रजत र कास्य पनि ४-४ वटै जित्यो।

त्यसमा गौरिकाले २ रजत जितिन् भने २ रजत डुआना लामाले जितिन्। यस्तै ३ कास्य गौरिका सम्मिलित रिले टिमले जित्यो । एक कास्य भने टिसा शाक्यले जितिन्।

एकै संस्करणमा ४ स्वर्ण कीर्तिमान

कीर्तिमानको पर्याय बनेकी गौरिकाले हरेक इभेन्टमा टाइमिङको कीर्तिमान सहित कीर्तिमानी स्वर्ण जितिन्। गौरिकाले जितेको हरेक स्वर्ण पदक आफैँमा कीर्तिमान हो ।

गौरिकाले यस पटक ४ स्वर्ण जितिन् । हरेक स्वर्णको आफ्नै कीर्तिमान छ । पौडीको पहिलो दिन गौरिकाले २०० मिटर फ्रिस्टायलमा स्वर्ण जितिन् । यो नेपाली खेलाडीले सागमा पौडीतर्फ जितेको पहिलो व्यक्तिगत स्वर्ण थियो। यसअघि सन् १९९९ मा नेपालले महिला रिलेमा स्वर्ण जितेको थियो ।

गौरिकाले २०० मिटर ब्याकस्ट्रोकमा दोस्रो दिन स्वर्ण जितिन् । यो एउटै सागमा उनले जितेको दोस्रो स्वर्ण थियो । १३औं सागमै करातेका मन्डेकाजी श्रेष्ठ र तेक्वान्दोका आयशा शाक्यले २-२ स्वर्ण जिते । तर मन

डे र आयशाले एक स्वर्ण व्यक्तिगत र अर्को टिममा जितेका थिए । गौरिकाले पहिलो र दोस्रो स्वर्ण नै एकलमा जितेकी थिइन् । यस्तै उनले ४०० मिटर फ्रिस्टायलमा आइतवार स्वर्ण जित्दै अर्को कीर्तिमान बनाइन् । लेजेण्ड्री म्याराथन धावन बैकुण्ड मान्नधर र तेक्वान्दोकै आयशा शाक्यको ३ स्वर्णको कीर्तिमान गौरिकाले बराबरी गरिन्। साथै एकै सागमा ३ स्वर्ण जित्ने पहिलो नेपाली खेलाडीको कीर्तिमान आफ्नो नाममा लेखाइन् ।

पौडीको अन्तिम दिन सोमवार १०० मिटर फ्रिस्टायलमा स्वर्ण जित्दै गौरिकाले अर्को कीर्तिमान बनाइन्। एकै सागमा ४ स्वर्ण जित्ने पहिलो नेपाली खेलाडी बनिन्। साथै सागमा ४ स्वर्ण जित्ने कीर्तिमानी खेलाडी दिपक विष्टको कीर्तिमान समेत बराबरी गरिन् । नेपालका लागि सागमा ४-४ स्वर्ण जित्नेमा अब दिपकसंगै गौरिकाको नाम समेत आउँछ । तर दुवैको सफलता भने केही फरक छ । दिपकले ११ वर्षमा चार संस्करण लगातार खेल्दै लगातार स्वर्ण जितेका थिए ।जन आफैँमा एउटा अभुतपूर्ण सफलता हो। उनले सन् १९९९ मा नेपालमै भएको आठौं सागमा पहिलो स्वर्ण जितेका थिए । यस्तै २००४ को नवौँ साग २००६ को दशौँ साग र २०१० को ११औं सागमा लगातार स्वर्ण जितेका थिए ।

गौरिकाले भने धेरै इभेन्ट खेल्ने पाउने फाइदा उठाइन्। उनले यस पटक ९ इभेन्टमा प्रतिस्पर्धा गर्दा ४ इभन्टमै स्वर्ण जितिन्। यसले पनि गदरिकालाई एकै संस्करणमा धेरै स्वर्ण जित्न सहयोग पुग्यो ।

नेपालको लागि सागमा धेरै स्वर्ण जित्ने खेलाडी

गौरिका सिंह  : ४ स्वर्ण २ रजत ३ कास्य

दिपक विष्ट : ४ स्वर्ण

बैकुण्ठ मान्नधर : ३ स्वर्ण १ कास्य

आयशा शाक्य : ३ स्वर्ण १ रजत

मन्डेकाजी श्रेष्ठ : २ स्वर्ण